Aile Danışmanlığı Nedir?

Aile danışmanlığı; aile kurumu içerisindeki bireylerin aralarındaki problemleri birlikte çözmeye yönelik gerçekleştirilen çalışmalardır. Bir psikolojik danışmanlık hizmeti olan aile danışmanlığı; bireysel terapilerden farklıdır. Aile kurumunu tek bir kişi olarak kabul ederek bireylerin tamamını kurum içerisindeki farklı organlar olarak görerek sürdürülen çalışmalarda süreç içerisinde yaşanan iletişim problemlerinin ve diğer sorunların çözülmesi amaçlanmaktadır. 

Her ailenin yapısı ve ruhu farklıdır. Bu nedenle yaşanabilecek problemler her ailede farklı süreç ve şiddette açığa çıkmakta ve problemler farklı yöntemler ile çözüme ulaşmaktadır. Aile kurumunun işlevselliğinin sürmesi için bütünlüğünü koruması gerekmektedir ancak günümüz koşullarında aile bütünlüğünü korumak oldukça zor bir hal almıştır. 

Aile Danışmanlığında Hedefler

  • ailenin kendi güç kaynaklarını sürdürülebilir hale getirmesi 
  • fonksiyonel özelliğini koruması
  • aile bireylerinin gerçekçi hedefler belirlemesi
  • aile bireyleri arasında açık iletişim şeklinin benimsenmesi
  • aile bireylerinin empati yeteneklerinin gelişmesi
  • aile bireylerinin yaşadıkları problemlerde kendi yaratıcı çözümlerini oluşturmasını sağlamaya yardımcı olmaktır.

18 yaşını doldurmuş her birey, kişisel psikolojik problemler yaşaması durumunda yetişkin terapisine başvurabilmektedir. Yetişkin terapisinde terapist; probleme bağlı olarak danışana birebir destek sunmaktadır. Danışanın iletişim problemlerini çözmek, kendini keşfetmesini sağlamak ve umutsuzluk hissini ortadan kaldırmak için özel terapi yöntemleri uygulanmaktadır. Terapistin tercihine bağlı olarak terapi ekolü ya da uygulanan yöntemler değişkenlik gösterebilir. Psikanalitik psikoterapi, psikodinamik psikoterapi, bilişsel terapi, gestalt terapi, EMDR terapi ya da davranışçı terapi yöntemleri uygulanabilmektedir. Davranışsal, bilişsel ya da duygusal terapi ihtiyaçları süreç içerisinde farklı yöntemler ile çözüme ulaştırılabilmektedir. 

İnsanlar acı verici olayları duyguları bastırarak ya da unutmaya çalışarak acı verici olay ve durumlar ile baş etmeye çalışmaktadır. Kişilerin kendilerince uyguladığı bu çözüm yolunun herhangi bir yararı olmamakla birlikte başka psikolojik problemler de açığa çıkabilmektedir. 

Yetişkinlere uygulanan psikoterapi yöntemleri, kişinin negatif duygulara karşı direnç ve bu duygular ile  baş etme gücü kazanmasına, özel ve sosyal ilişkilerini yönetebilmesine, bireyin kendi zayıf ve güçlü yanlarını tanımasına, deneyimlerini daha iyi anlamlandırmasına, benlik saygısının ve özgüveninin artmasına olanak sağlar.

Yetişkin psikoterapinin alanına giren bazı problemler şöyle sıralanabilir;

  • Depresyon ve içe dönme
  • Panik bozukluk
  • Farklı yeme bozuklukları
  • Çeşitli uyku bozuklukları
  • Obsesif ve kompülsif bozukluk
  • Anksiyete bozuklukları 
  • Cinsel işlev bozuklukları
  • Kendini tanımada ve keşfetmede yaşanan problemler
  • Kişiler arası ilişki kurmada sorunlar
  • Performans kaygısı
  • Performans düşüklüğü
  • Stres bozuklukları

Aile Kurumu İçerisinde Yaşanabilecek Sorunlar

Aile kurumu; her dönemde toplumdan topluma değişiklik gösterebilmektedir. Kimi toplumlarda sadece kan bağı ile bağlı çekirdek aileler ele alınırken kimi toplumlarda geniş akrabalık ilişkileri de aile kavramı içerisinde sayılabilmektedir. Toplumun en küçük birimi olarak da tanımlanan aile kurumu, içerisindeki bireylerin nitelikli ve huzurlu bir yaşama sahip olması, birbirleri ile kan bağı ve duygusal bağ dışında iletişim bağının da güçlü olması gereken mini-topluluklardır. Sosyal psikoloji konusu içerisinde aile kavramı farklı türlere ayrılmaktadır. Bu türler şu şekildedir;

- Çekirdek aileler

- Tek ebeveynli aileler

- Yeniden evlenen aileler

- Çocuksuz aileler

- Yaşlı aileler

- Geniş aileler

Bir aile kurumunun 'sağlıklı aile' olarak tanımlanabilmesi için çeşitli fonksiyonlara sahip olması gerekmektedir. İşbirliği, maneviyat, iletişim, başa çıkma becerileri, birlikte zaman geçirme, problem çözme, duyguları paylaşma, bireysel farklılıkları kabul etme gibi fonksiyonların sağlıklı bir şekilde sürdürülmesi gerekmektedir. Bunun yanı sıra bazı ailelerde  yukarıdaki fonksiyonların biri ya da birkaçı sürdürülemediği zaman kurum içerisinde birtakım sorunlar yaşanabilmektedir. 

Aile içerisinde yaşanan sorunlar genellikle ev işlerinin paylaşılması ve aile bireylerinin sorumluluk bilincine sahip olmaması, çocuk bakımı konusunda yaşanan anlaşmazlıklar, evin maddi geçimi ile ilgili yaşanan sorunlardır. Ekonomik ve duygusal temelli sorunlar yaşayan aile bireyleri kendilerini baskı altına hissetmekte, diğer aile bireyleri ile sağlıklı iletişim kuramama gibi problemler yaşayabilmektedir.